Gốc tự do là gì? Tác hại và cách phòng chống gốc tự do

Các tín đồ làm đẹp skincare khi tìm hiểu và lựa chọn sản phẩm dưỡng da thường bắt gặp cụm từ gốc tự do. Vậy gốc tự do là gì và tại sao nó lại được nhắc đến nhiều trong việc dưỡng da như vậy? Liệu gốc tự do có hại không và cách phòng tránh ra sao? Hãy cùng…..tìm hiểu chi tiết qua bài viết dưới đây.

Gốc tự do
Cùng Ocany tìm hiểu về tác hại và cách phòng chống Gốc tự do

Gốc tự do là gì?

Để hiểu biết về các gốc tự do bạn cần một kiến ​​thức cơ bản về hóa học.

Nguyên tử được bao quanh bởi các electron quay quanh nguyên tử trong các lớp gọi là lớp vỏ. Mỗi lớp vỏ cần được lấp đầy bởi một số electron đã định. Khi một vỏ đầy; các electron bắt đầu lấp đầy lớp vỏ tiếp theo.

Nếu một nguyên tử có lớp vỏ bên ngoài chưa đầy, nó có thể liên kết với một nguyên tử khác, sử dụng các electron để hoàn thành lớp vỏ bên ngoài của nó. Những loại nguyên tử này được gọi là các gốc tự do.

Gốc tự do là gì
Gốc tự do là gì

Các nguyên tử có lớp vỏ bên ngoài đầy đủ thì ổn định, nhưng các gốc tự do không ổn định và trong nỗ lực tạo ra số electron ở lớp vỏ ngoài cùng của chúng, chúng phản ứng nhanh chóng với các chất khác.

Khi các phân tử oxy tách thành các nguyên tử đơn lẻ có các điện tử chưa ghép đôi, chúng trở thành các gốc tự do không ổn định tìm kiếm các nguyên tử hoặc phân tử khác để liên kết. Nếu điều này tiếp tục xảy ra, nó bắt đầu một quá trình được gọi là stress oxy hóa.

Stress oxy hóa có thể làm hỏng các tế bào của cơ thể, dẫn đến một loạt bệnh và gây ra các triệu chứng lão hóa, chẳng hạn như nếp nhăn. Cùng tìm hiểu chi tiết tác hại của gốc tự do đối với cơ thể ngay bên dưới đây .

Tác hại của gốc tự do đối với cơ thể

Theo lý thuyết gốc tự do về sự lão hóa lần đầu tiên được nêu ra vào năm 1956 chỉ ra rằng: các gốc tự do sẽ phá vỡ tế bào theo thời gian. Khi cơ thể già đi, nó sẽ mất khả năng chống lại tác động của các gốc tự do. Kết quả là nhiều gốc tự do được tạo ra, stress oxy hóa nhiều hơn và tổn thương tế bào nhiều hơn, dẫn đến quá trình thoái hoá.

Tác hại của gốc tự do
Tác hại của gốc tự do

Nhiều nghiên cứu chỉ ra rằng các gốc tự do có ảnh hưởng đến sự hình thành của một số bệnh lý bao gồm:

  • Bệnh lý liên quan đến hệ thần kinh trung ương như Alzheimer, mất trí nhớ….
  • Bệnh lý về tim mạch do tắc nghẽn động mạch .
  • Rối loạn viêm và hệ thống miễn dịch như viêm khớp dạng thấp, lupus ban đỏ…..
  • Đục thuỷ tinh thể và suy giảm thị lực do tuổi tác.
  • Thay đổi ngoại hình do sự lão hoá gây ra như mất độ đàn hồi của da, nếp nhăn, tóc bạc, rụng tóc và thay đổi kết cấu tóc.
  • Bệnh tiểu đường
  • Bệnh thoái hóa di truyền, chẳng hạn như bệnh Huntington hoặc Parkinson

Sự tích tụ dần dần nhưng ngày càng nhanh của các gốc tự do trong cơ thể đã đưa ra lời giải thích rõ ràng lý do tại sao ngay cả những cơ thể khỏe mạnh cũng già đi và xấu đi theo thời gian.

Vì vậy khi cơ thể càng nhiều gốc tự do thì quá trình lão hoá hình thành nếp nhăn càng diễn ra nhanh hơn.

Vậy nguyên nhân gây tăng gốc tự do là do đâu?

Các nguyên nhân gây tăng gốc tự do

Mặc dù các gốc tự do được sản sinh tự nhiên trong cơ thể, nhưng các yếu tố lối sống có thể đẩy nhanh quá trình sản sinh ra chúng. Những yếu tố đó bao gồm:

  • Tiếp xúc với các hóa chất độc hại chẳng hạn như thuốc trừ sâu, khí thải từ nhà máy hay không khí bị ô nhiễm
  • Hút thuốc
  • Sử dụng quá nhiều sản phẩm có nồng độ cồn cao như rượu, bia….
  • Đồ ăn nhiều dầu mỡ
  • Căng thẳng thần kinh kéo dài
Stress chính là một nguyên nhân gây tăng gốc tự do
Stress chính là một nguyên nhân gây nên vấn đề này

Những yếu tố này là một trong những nguyên nhân trực tiếp gây ra các bệnh như ung thư và bệnh tim mạch. 

Các chất có khả năng chống gốc tự do

Có hàng ngàn hóa chất có thể hoạt động như chất chống oxy hóa. Vitamin CVitamin E, glutathione, beta-carotene và estrogen thực vật được gọi là phytoestrogen là một trong số nhiều chất chống oxy hóa đồng thời có thể loại bỏ tác động của các gốc tự do. 

Có nhiều loại thực phẩm giàu chất chống oxy hoá như:

  • Trái cây họ cam quýt và nhiều loại trái cây khác rất giàu vitamin C
  • Cà rốt được biết đến với hàm lượng beta-carotene cao
  • Đậu nành, đậu tương và một số sản phẩm thay thế thịt có hàm lượng phytoestrogen cao.

Cùng khám phá các cách phòng chống gốc tự do hằng ngày ngay sau đây.

Biện pháp phòng chống gốc tự do hằng ngày

Sinh hoạt điều độ

Nên có chế độ sinh hoạt đúng giờ và ăn uống đầy đủ chất để tránh tình trạng cơ thể suy nhược hay căng thẳng. Không nên làm gì quá sức, nên giữ gìn trạng thái cân bằng giữa làm việc và nghỉ ngơi. Hạn chế thức khuya, dùng chất kích thích như bịa, rượu, thuốc lá. Cần ngủ đủ 7 – 8 tiếng một ngày.

Sinh hoạt điều độ
Sinh hoạt điều độ

Chế độ ăn uống phù hợp

Cần có chế độ ăn uống phù hợp với cơ thể. Hạn chế ăn quá nhiều đồ dầu mỡ và thức ăn nhanh. Nên ăn nhiều rau quả, trái cây tươi, uống nhiều nước, hạn chế đường, muối, thịt.

Ăn uống Healthy
Ăn uống Healthy

Tập luyện thể dục thể thao

Tập luyện thể dục thể thao hằng ngày vừa rèn luyện sức khỏe cho cơ thể luôn khỏe mạnh dẻo dai đồng thời giúp tinh thần thư giãn, gạt bỏ những điều tiêu cực làm ảnh hưởng đến bộ não.

Tập luyện thể dục thể thao
Tập luyện thể dục thể thao

Cải thiện môi trường sống

Môi trường sống xung quanh đang ngày càng ô nhiễm nặng bởi khói bụi, chất hóa học độc hại chúng ta nạp vào cơ thể hằng ngày, rác thải ….. Vì vậy bạn nên giữ môi trường sống của mình luôn sạch sẽ và trong lành bằng cách trồng nhiều cây xanh, sử dụng các chất liệu từ thiên nhiên và nên sử dụng năng lượng sạch như năng lượng mặt trời.

Cải thiện môi trường sống
Cải thiện môi trường sống của bản thân

Sử dụng nước uống Alkaline

Nước sau khi lọc được loại bỏ toàn bộ tạp chất, bụi bẩn, vi khuẩn có hại nhưng vẫn giữ được lượng khoáng chất tự nhiên cần thiết cho cơ thể.

Sử dụng nước uống Alkaline mỗi ngày sẽ giúp bổ sung lượng hydro vào bên trong cơ thể, từ đó làm chậm quá trình lão hóa diễn ra và loại bỏ đi gốc tự do gây bệnh.

Uống nước kiềm Alkaline mỗi ngày
Uống nước kiềm Alkaline mỗi ngày

Bên cạnh đó, nước Alkaline còn một công dụng tuyệt vời khác đó chính là tăng cường sức đề kháng cho cơ thể, mạnh các mô tế bào và hệ miễn dịch, bổ sung canxi, ngăn ngừa loãng xương hiệu quả.

Nước uống Alkaline hiện đang đứng đầu danh sách những loại nước uống tốt cho sức khỏe.

Lời kết

Gốc tự do nghe có vẻ xa lạ nhưng thực chất lại rất quen thuộc đối với cơ thể bạn. Nó chính là nguyên nhân gây ra vấn đề lão hóa. Bạn chỉ có thể làm chậm quá trình làm tăng gốc tự do trong cơ thể và chắc chắn gốc tự do không bao giờ bị loại bỏ hoàn toàn được bởi sự hình thành gốc tự do không thể tránh khỏi vì tuổi tác.

Những người quan tâm đến dưỡng da, chăm sóc da và “sợ” lão hóa sớm thì nên tránh các yếu tố giúp cơ thể sản sinh ra gốc tự do, chẳng hạn như ô nhiễm và thức ăn chiên rán. 

Đặc biệt đừng quá đặt nặng vấn đề lão hóa, hãy giữ lối sống tích cực và tinh thần thoải mái. Chắc chắn bạn sẽ luôn trẻ trung và xinh đẹp. Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về gốc tự do cũng như cách đẩy lùi chúng.