Mạch nước ngầm là gì? Mạch nước ngầm có sạch không?

Xã hội hiện đại, sự phát triển của nước máy đã giải quyết nhu cầu về nguồn nước sinh hoạt của hầu hết toàn bộ người dân. Hình ảnh giếng khoan cũng đã không còn phổ biến như trước. Tuy nhiên, tầm quan trọng của mạch nước ngầm trong đời sống, sinh hoạt và sản xuất vẫn giữ một vai trò rất quan trọng. Cùng Ocany tìm hiểu những điều thú vị liên quan đến mạch nước ngầm nhé! 

Mạch nước ngầm là gì? Nước ngầm có uống được không?
Mạch nước ngầm là gì? Nước ngầm có uống được không?

Tìm hiểu khái niệm mạch nước ngầm là gì?

Chúng ta có thể hình dung phía dưới mặt đất có rất nhiều lớp đất đá và trầm tích đan xen với nhau tạo ra những không gian rỗng. Những không gian rỗng này là nơi lý tưởng để nước ngầm trú ngụ. Vậy có nghĩa, nước ngầm là lượng nước được tích trữ sâu dưới lòng đất và được lưu lại ở những không gian rỗng trong đất. 

Điều kiện để hình thành mạch nước ngầm cần khá nhiều thời gian. Chu trình hình thành nước ngầm thông thường sẽ là nước mưa ngấm xuống đất, đi xuyên qua các lớp đất đá và hình thành nước ngầm ở giữa khe hở của các lớp trầm tích. 

Groundwater flow là mạch nước ngầm 
Groundwater flow là mạch nước ngầm

Tuy nhiên không phải lúc nào lượng nước dưới lòng đất cũng “chọn” con đường trở thành nước ngầm, mà nó có thể di chuyển về phía sông, đại dương để hòa mình trở thành nguồn nước trên mặt đất. 

Tầm quan trọng của các mạch nước ngầm 

Số lượng và chất lượng nước ngầm sẽ khác nhau tại các nơi mà chúng hình thành. Nhìn chung, dù là ở đâu thì mạch nước ngầm vẫn đóng vai trò rất quan trọng đối với đời sống và sinh hoạt của con người, bao gồm:

  • Nguồn cung cấp nguyên liệu để làm nước uống cho con người 
  • Nguồn cung nước tưới tiêu cho trồng trọt và chăn nuôi 
  • Nguồn nước duy trì sự sống cho các loài động thực vật trên Trái Đất 
  • Nguồn cung cấp nước cho nguồn nước trên bề mặt như sông suối, ao hồ và đại dương 
  • Nguồn nước ngầm góp phần ổn định dòng chảy sông ngòi ở các con sông. 
  • Cố định lớp đất đá bên trên, tránh tình trạng sạt lở đất 

>>> Xem thêm: Nước ion kiềm là gì? Vì sao bạn nên bắt đầu uống nước ion kiềm?

Những cách phát hiện mạch nước ngầm chính xác 

Để tìm mạch nước ngầm không còn là điều khó khăn, những cách tìm thủ công và hiện đại có thể phát hiện ra mạch nước dưới lòng đất.

Những cách phát hiện mạch nước ngầm chính xác 
Những cách phát hiện mạch nước ngầm chính xác

Cách thủ công số 1: Dùng tiền xu 

Lấy 10 đồng tiền xu rồi xâu lại bằng sợi dây. Sau khi chuẩn bị xong công cụ, bạn buộc sợi dây vào cổ tay và kéo rê đồng xu trên mặt đất. Khi đến gần mạch nước ngầm, đồng xu có xu hướng bị kéo về hướng mạch nước. 

Cách thủ công số 2: Dùng thanh sắt 

Cách này bạn dùng 2 thanh sắt nhỏ hình chữ L, có chiều dài khoảng 50cm. Sau đó, ngoắc 2 thanh sắt trên ngón trỏ sao cho thanh sắt thăng bằng là được. Khi đến gần mạch nước, thanh sắt sẽ chuyển động dần đều để điều chỉnh hướng đến mạch nước. Đến khi gặp đúng mạch nước, thanh sắt sẽ đứng yên, không chuyển động nữa. 

Xác định mạch nước ngầm thủ công bằng thanh sắt khá chính xác 
Xác định mạch nước ngầm thủ công bằng thanh sắt khá chính xác

Cách thủ công số 3: Dùng đồng hồ, sợi chỉ và sỏi 

Buộc chiếc đồng hồ đeo tay vào một sợi chỉ dài. Sau đó, các bạn cuốn sợi chỉ vào tay, khi di chuyển đến gần nơi có mạch nước, chiếc đồng hồ sẽ xoay vòng. Đặt những viên sỏi vào lòng bàn tay đang buộc đồng hồ. 

Khi đồng hồ ngừng xoay, bạn đếm lại số viên sỏi trong tay. Mỗi viên sẽ tương ứng với 1m, bao nhiêu viên trong tay tương ứng với mạch nước sâu bao nhiêu. 

Cách hiện đại: Máy dò mạch nước ngầm  

Áp dụng công nghệ hiện đại, máy dò mạch nước ngầm ra đời như một giải pháp hoàn hảo, để giải quyết nhu cầu tìm kiếm nguồn nước ngầm. 

Các thiết bị dò nước ngầm có nhiều ưu điểm vượt trội 
Các thiết bị dò nước ngầm có nhiều ưu điểm vượt trội

Thiết bị máy dò mạch nước ngầm có những ưu điểm như: 

  • Xác định được độ sâu và chiều rộng của mạch nước chính xác. Từ đó, các chuyên gia dễ dàng phân tích được tầng chứa nước, lỗ hổng hay dòng chảy ngầm. 
  • Kiểm tra được lưu lượng nguồn nước để dễ dàng hoạch định ngân sách vật tư khoan giếng. 
  • Dễ dàng dò tìm mạch nước dù ở độ sâu 200m. 
  • Tiết kiệm thời gian và mang lại hiệu quả cao. 

Nước ngầm có phải là nước sạch? 

Ngày nay, mọi người thường nghe đến các sản phẩm nước đóng chai được sản xuất từ mạch nước ngầm. Chất lượng nước sau xử lý rất giàu khoáng chất, hoàn toàn không chứa tạp chất gây hại cho sức khỏe. 

Tuy nhiên việc chọn lựa nguồn nước ngầm đầu vào để sản xuất nước cực kỳ nghiêm ngặt. Bởi vì hiện nay, các nguồn nước ngầm đang dần bị ô nhiễm nghiêm trọng do các hoạt động của con người như: 

  • Hóa chất nông nghiệp dư thừa 
  • Rác thải và nước thải xả trực tiếp ra môi trường 
  • Chất thải từ các khu công nghiệp 
  • Rác thải y tế 
  • … 

Từ những nguyên nhân này, nguồn nước ngầm dần bị “xâm chiếm” bởi những tạp chất nguy hiểm như mangan, nhôm, đồng, thủy ngân, khí cacbonic, axit H2S, chất rắn lơ lửng,… 

Nước ngầm không phù hợp để uống trực tiếp 
Nước ngầm không phù hợp để uống trực tiếp

Tóm lại, nguồn nước ngầm không thực sự sạch như chúng ta vẫn nghĩ. Khi khai thác mạch nước ngầm để làm nước uống hàng ngày, bạn cần kiểm tra chất lượng nước và có phương pháp lọc bỏ các tạp chất gây hại tồn đọng trong nước. 

Tìm sự khác nhau giữa nước ngầm và nước tự nhiên 

Tiêu chí đánh giá  Nước ngầm  Nước tự nhiên 
Nhiệt độ  Tương đối ổn định – Mạch nước ngầm thường nằm sâu dưới lòng đất, nên không bị tác động bởi sự thay đổi không khí trên mặt đất Thay đổi theo mùa –  Chịu  tác động trực tiếp của sự thay đổi không khí trên mặt đất
Tổng lượng chất rắn lơ lửng (TSS)  Hàm lượng thấp, hầu như không có Hàm lượng cao, thay đổi theo mùa
Hàm lượng khoáng chất hòa tan  Tương đối ổn định và chứa nhiều khoáng chất hơn nước tự nhiên Thay đổi theo chất lượng đất và nước mưa
Hàm lượng Fe2+ và Mn2+ Thường có trong nước Chỉ có ở nước dưới đáy sông, hồ, ao
Khí CO2 hòa tan Nồng độ cao Không có
Khí O2 hòa tan Không có Bão hòa
Khí NH3 Thường có Khi nước ô nhiễm
Khí H2S Thường có Không có
Vi sinh vật  Một số vi sinh vật nhất định do sắt gây ra Đa dạng vi sinh vật vì hàm lượng dinh dưỡng cao

>> Xem thêm: Nước tự nhiên là gì? Có nên sử dụng nước tự nhiên?

Những con số lên án tình trạng ô nhiễm nước ngầm ngày nay

Theo báo cáo từ Tổng cục Môi trường, nguồn nước ngầm hiện nay đang gặp tình trạng ô nhiễm nặng nề. Đặc biệt là ở những đô thị tập trung đông dân như TP. Hồ Chí Minh và Hà Nội. 

Tình trạng ô nhiễm nguồn nước ngầm nặng nề 
Tình trạng ô nhiễm nguồn nước ngầm nặng nề

Các kết quả phân tích cho thấy, chất lượng nguồn nước ngầm đã không còn sạch như trước. Hầu hết đều chứa các kim loại nặng hàm lượng cao và những tạp chất gây hại, chẳng hạn như sắt, asen, amoniac, chất hữu cơ,… 

Nước ngầm bị ô nhiễm đã dẫn đến những hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe con người. Hơn 200.000 người mắc ung thư, 9000 trường hợp tử vong mỗi năm do sử dụng nước ngầm ô nhiễm. 

Những cách đơn giản để chung tay xử lý ô nhiễm nước ngầm 

Hầu hết những nguyên nhân gây ô nhiễm mạch nước ngầm đều đến từ con người. Chính vì vậy, cách để giải quyết “tận gốc” là thay đổi ý thức, giáo dục cộng đồng cách xử lý và bảo vệ nguồn nước hiệu quả. Thông qua một số hoạt động hàng ngày như:

Những cách đơn giản để chung tay xử lý ô nhiễm nước ngầm 
Những cách đơn giản để chung tay xử lý ô nhiễm nước ngầm
  • Hạn chế sử dụng và lưu trữ các hóa chất độc hại trong nhà 
  • Không vứt rác thải, hóa chất, thuốc y tế bừa bãi xuống cống rãnh. 
  • Giảm thiểu lượng thuốc trừ sâu, thuốc BVTV trong trồng trọt. Nên chuyển sang các loại phân bón có nguồn gốc thiên nhiên. 
  • Thường xuyên kiểm tra và bảo trì bể tự hoại hàng năm. 
  • Sử dụng máy lọc nước hoặc hệ thống lọc tổng để xử lý các chất ô nhiễm trong nước giếng, nước máy,… 

Trên đây là những thông tin về mạch nước ngầm và tầm quan trọng của nước ngầm trong đời sống của chúng ta. Việc hiểu rõ giá trị của tài nguyên thiên nhiên và biết cách sử dụng hiệu quả là giải pháp để bảo vệ sự sống, bảo vệ tương lai của con em. Hi vọng bạn sẽ tìm được những thông tin bổ ích trong bài viết này!